Alacaklıdan mal kaçırma nedeniyle tasarrufun iptali davaları, Türk hukukunda borçlunun alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla gerçekleştirdiği tasarrufların, alacaklılar tarafından mahkemeye taşınarak iptal edilmesini sağlayan hukuki süreçlerdir. Bu davalar, İcra ve İflas Kanunu’nun 277-284. maddelerinde detaylı bir şekilde düzenlenmiştir.
Sayfa İçeriği
Alacaklıdan Mal Kaçırma Nedeniyle Tasarrufun İptali Davaları
Bu tür davaların temel konusu, borçlunun alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla gerçekleştirdiği tasarruflardır. Bu tasarruflar, geçerli bir sözleşme, bağış, alacağın temliki, borç ikrarı veya ticari işletmenin devri gibi çeşitli yöntemlerle gerçekleşebilir.
Tasarrufun iptali davasını açma hakkına sahip olanlar, borçlunun alacaklılarıdır ve bu dava, borçlunun mal kaçırma amacıyla gerçekleştirdiği tasarruftan itibaren beş yıl içinde başlatılabilir.
Davanın açılabilmesi için şu şartlar gereklidir:
-Borçlunun alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla tasarruf yapmış olması.
-Tasarrufun geçerli bir şekilde gerçekleşmiş olması.
-Tasarrufun, borçlunun alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla yapıldığının ispat edilmesi.
Mahkeme, davada tasarrufun geçerli olup olmadığını ve borçlunun mal kaçırma amacıyla hareket edip etmediğini araştırır. Eğer tasarruf geçerli ve mal kaçırma amacıyla yapılmamışsa, dava reddedilir. Aksi takdirde, tasarruf iptal edilir.
Tasarrufun iptali sonucunda, tasarruf hükümden düşer ve tasarrufun tarafları, işlem yapıldığı tarihteki hukuki duruma geri döner. Bu durum, tasarrufun alacaklıya karşı olan etkisinin ortadan kalkmasını sağlar.
Tasarrufun iptali davaları, alacaklıların haklarını korumak ve borçlunun mal kaçırma amacıyla yaptığı tasarrufları engellemek amacıyla düzenlenmiştir. Bu hukuki süreçler, borçlunun alacaklılarından mal kaçırma girişimlerinin etkilerini ortadan kaldırmaya yöneliktir.
Tasarrufun İptali Dava Dilekçe Örneği
MERSİN ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE
İhtiyati Haciz Verilmesi İstemlidir.
DAVACILAR :
VEKİLİ :
DAVALI :
DİLEKÇE KONUSU :
Ada ve parsel numarası verilen ekte sunacağımız taşınmaza ait tapu kayıtlarındaki (ek1) taşınmazlar üzerinde muvazaalı ve kanuna aykırı tasarruf işlemlerinin iptaline karar verilmesi talebidir.
DAVA DEĞERİ :
Fazlaya ilişkin Haklarımız saklı kalmak kaydıyla 250.00TL (harca esas bedel, keşif ve bilirkişi raporu tanzim edilmesi sonucu tespit edileceğinden eksik harç, gerçek değerin belirlenmesinden sonra tamamlanacaktır. )
TAŞINMAZ BİLGİLERİ : X ada X parsel, x adresi
AÇIKLAMALAR :
Davalı X, davacı müvekkile olan borcundan kurtulabilmek adına yukarıda bilgileri bulunan taşınmazı muvazaalı olarak düşük bir bedel ile devretmiştir. Devir işlemi muvazaalı olup tasarrufun iptali gerekmektedir. Şöyle ki;
Tapu kayıtları incelendiğinde miras bırakanın; yukarıda adres ve parsel bilgilerini verdiğimiz taşınmazları satış yoluyla devrettiği görülse de işbu satış işlemi muvazaalı bir işlemdir. Zira; tapuda gerçekleşen devirlerde belirtilen satış bedeli taşınmazların gerçek bedelinden daha düşüktür. Nitekim; taşınmaların gerçek değeri ile tapu sicilinde gösterilen değer arasında oransızlık mevcuttur. İşbu husus; mahkemece yapılacak bilirkişi incelemesi ve mahallen yapılacak keşif sonucu ortaya çıkacaktır.
Yukarıda detaylıca açıkladığımız üzere; müteveffa ile davalının borçludan mal kaçırma saik ile hareket etmiş olduğu aşikardır. Tasarrufun iptali davalarında gerçek iradenin ortaya çıkarılması gerekmektedir. Bu husus için bir kaç kriterin yargılama aşamasında dikkate alınması ve bu hususlarda araştırma yapması gerekmektedir. Yargıtay kararları çerçevesinde irdelendiği zaman, Yargıtay’ın tasarrufun iptali davalarında aşağıdaki kriterleri irdelediği görülmektedir.
* Ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri ile toplumsal eğilimler,
* Muvazaaya dayalı işler bakımından olayların olağan akışları,
*Muvazaanın tespiti bakımından borçlunun özleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı
* Davalı tarafın dava konusu taşınmazları alım gücünün olup olmadığı ,
* Satış bedeliyle sözleşme tarihinde dava konusu taşınmazın gerçek değeri arasındaki farkın
* Muris ile davalı arasındaki beşeri münasebetin titizlikle irdelenmesi gerekmektedir.
Gayrimenkullerin başkasına devir edilmesinin engellenmesi ve alacağımı garanti altına alabilmek adına ihtiyati haciz konulmasını talep etme zarureti hasıl olmuştur.
HUKUKİ NEDENLER : TBK md.19, İİK 277 vd. maddeleri ve sair ilgili yasal mevzuat, Yargıtay Kararları
HUKUKİ DELİLLER :
-Tapu Sicil Kayıtları,
-Mersin X İcra Müdürlüğü 2023/142 esas sayılı dosyası,
-Keşif bilirkişi incelemesi ve bilirkişi raporları tanık beyanları delil sunma hakkımızı saklı tutarak ve gerektiğinde her türlü yasal delil
SONUÇ VE İSTEM :
Yukarıda izah edilen ve mahkemenizce resen dikkate alınacak sair nedenlerle talep dava ve fazlaya ilişkin tüm haklarımız saklı kalmak kaydıyla :
1-Tasarrufun iptali ile davamızın KABÜLUNE,
2-Tasarrufun iptali sonrasında borcun karşılanması için taşınmazın haciz edilerek satılmasına,
3-Tasarrufa konu taşınmazın dava öncesi borçlu elinden çıkarılmış olması durumunda davanın tazminat davası olarak devamına ve hakkaniyete uygun bir tazminata hükmedilmesine,
4-Alacağımızın imkansız hale getirmemek ve davalının mal kaçırmasını önlemek adına borcu karşılayacak derecede ihtiyati haciz kararı verilmesini,
5-Avukat ücreti dahil tüm yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesini müvekkil adına arz ve talep ederiz. 26.01.2025
DAVACI VEKİLİ
Av. xxxxxxxxxxx